taal

„Je hebt nog een heel leven vóór je.” „We hebben de verhuizing achter de rug.” Dit zijn Nederlandse voorbeelden, maar ze zijn niet uniek: in bijna alle culturen wordt de tijd ruimtelijk voorgesteld en talen ontlenen woorden voor tijd aan hun vocabulaire voor ruimte. Daarbij wordt de toekomst gesitueerd vóór en het verleden achter de spreker.

Tot voor kort werd aangenomen dat alle volken, ongeacht hun taal en cultuur, zich het verleden voorstellen achter en de toekomst vóór zich. Dit zou samenhangen met de menselijke fysiologie (ogen vóór in het hoofd) en manier van bewegen (voorwaarts, niet zijwaarts).

Aymara-indianen in de Andes hebben echter een ander beeld van tijd dan andere volken. Zij stellen zich de toekomst voor achter hun rug en het verleden vóór zich. Dat blijkt duidelijk uit studie van de gebaren die hun spraak begeleiden.

Lees het hele artikel in het NRC
Meer over de taal van tijd

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 05:47 am | Permalink | Reacties (2)

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 01:35 pm | Permalink | Reacties (0)

Een onenigheid waarbij een heftige woordenwisseling plaatsvindt is in veel gevallen beter dan het alsmaar opsparen en laten sudderen van irritaties. Onuitgesproken irritaties kunnen leiden tot langdurig wederzijds onbegrip. Je kunt dan steeds minder van elkaar hebben en gaat elkaar negeren om ruzie te voorkomen. Er worden dan helemaal geen woorden meer uitgewisseld en zo'n stilzwijgen is weinig bevorderlijk voor je relatie.

Van zwijgen naar schreeuwen
Het contact wordt oppervlakkiger; dit is vaak niet zichtbaar maar wel voelbaar. We spreken dan van een latent of sluimerend conflict. Dit kan lang voortduren, maar soms is er dan toch een druppel die de emmer doet overlopen. Er vindt dan een confrontatie plaats. Omdat de gevoelens te lang zijn opgekropt is de ruzie die dan ontstaat vaak van zeer emotionele aard. Er wordt gesproken met stemverheffing en zelfs geschreeuwd. Er is dan woordenwisseling, maar hoewel we dezelfde taal spreken, verstaan we elkaar niet meer. Is dit niet de oorsprong van het woord Babylonische spraakverwarring?

Ruzie als doel op zich
De taal die gesproken wordt is niet alleen onverstaanbaar vanwege het volume, maar vaak ook onsamenhangend. Omdat er daarbij ook allerlei oude koeien uit de sloot gehaald worden, weet niemand meer waar het eigenlijk over gaat. De strijd gaat echter al snel niet meer over de oorspronkelijke aanleiding. Het wordt een strijd die alleen nog gaat om het gelijk en om de winst. De woorden worden slechts gekozen om de ander te overtroeven. Dit kan met zoveel emoties gepaard gaan dat er een blokkade van het logisch denken optreedt. Ieder kan naar eigen idee nog maar één kant op en daardoor zit elke mogelijke onderhandeling muurvast.

Tijd voor een woorden-wisseling
Als de meningsvorming tussen twee mensen polariseert, lijkt het opeens of er geen alternatieven voorhanden zijn. Als de individuele ideeën te veel uiteenlopen, kan dat effect hebben op de onderlinge verhoudingen op dat moment. Mogelijk gaat dit gepaard met een heleboel stress, waardoor er nog meer verstarring in het denken optreedt. Wacht dus niet te lang met het uitspreken van je irritaties, maar zorg er wel voor dat het een dialoog is in plaats van een scheldpartij waarbij niemand meer luistert. Laat je woordenwisseling dus ook echt een woorden-wisseling zijn.

Meer lezen:
Het brein in gevecht
Wat levert ruzie je op?
De kunst van het relativeren

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 11:44 am | Permalink | Reacties (0)

De verkeersorganisatie 3VO ergert zich al lange tijd aan de agressie in het verkeer. Als een weggebruiker wordt afgesneden door een andere verkeersdeelnemer of er wordt geen voorrang gegeven, roept dat niet in verhouding staande emoties op. Tikken op het voorhoofd, tonen van de middelvinger en dreigen met gebalde vuisten zijn de geëigende manieren om de ander bewust te maken van zijn stommiteit, want zelf ben je natuurlijk niet fout.

Sorrygebaar
Het kan ook anders meent 3VO. Iemand die een verkeersfout begaat en daarmee een ander hindert, zou zich daarvoor ook moeten kunnen verontschuldigen. Maar een algemeen gangbaar gebaar voor sorry bestaat nog niet. Daarom heeft 3VO aan studenten van de Hogeschool Utrecht de opdracht gegeven te onderzoeken welk gebaar het best gebruikt kan worden om sorry te zeggen. Op http://www.sorrygebaar.nl/ is het mogelijk om te kiezen uit vier vooraf geselecteerde gebaren.

Een goed gebaar?
Om een algemeen gebaar voor sorry te introduceren, is het belangrijk om ook te kijken naar de betekenis die dit gebaar al heeft in het dagelijks gebruik. Ook is het zinvol rekening te houden met de bestaande betekenissen in andere culturen. Het eerste gebaar, de gestrekte hand met open vingers, krijgt op dit moment de meeste stemmen. In Griekenland betekent dit gebaar: moutza, dat bekend staat als zeer beledigend. Het tweede gebaar, een cirkel met de vinger in de lucht, kan de ander het idee geven dat hij moet keren of – naast het hoofd gemaakt – dat hij doorgedraaid is. Het derde gebaar, op en neer bewegen van de gekromde hand, komt over alsof u de ander tot kalmte wil bedaren. En het vierde gebaar, tikken op het hoofd, lijkt erg op het slaan op het voorhoofd om aan te geven dat de ander gek is. Erg ongelukkige gebaren dus.

Meer lezen: www.managersonline.nl

Meer over Griekse gebaren

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 01:13 pm | Permalink | Reacties (1)

Baby’s kunnen nog niet praten, maar ze hebben genoeg manieren om duidelijk te maken wat ze voelen. Bron: AD

Wat bedoelt mijn baby?
Lichaamstaaldeskundige Frank van Marwijk (45) dacht dat hij alles van zijn vakgebied wist - tot zijn zoon Thijn werd geboren. Hij schreef er een boek over, dat vandaag wordt gepresenteerd. Zo onderscheidde hij negen verschillende manieren van huilen. „Veel ouders hebben geen idee wat hun baby bedoelt, en dat is niet goed voor de ontwikkeling van hun kind.”

Niet praten, wel communiceren
Praten kan een baby nog niet, maar zeggen des te meer. Als je tenminste oog hebt voor de talloze signalen die de dreumes al spartelend, huilend en pruillippend afgeeft.

Basis voor verdere ontwikkeling
,,Een baby kan heel goed duidelijk maken wat hij bedoelt, maar veel ouders begrijpen hem niet. Terwijl een goed contact met je kind de basis is voor zijn verdere ontwikkeling.’’

Van huilen tot gebaren
Van Marwijk dacht dat hij alles van lichaamstaal wist, tot zijn zoon Thijn werd geboren. In Nederland geldt hij als dé deskundige op dit gebied. Maar er ging een heel nieuwe wereld voor hem open. Het resultaat heeft hij beschreven in het boek Lichaams- taal bij baby's, dat vandaag wordt gepresenteerd op de Negenmaandenbeurs. ,,Een baby kan huilen dat het een aard heeft. Die heeft verdriet, wordt dan gezegd. Onzin! Waar zou een baby verdriet om moeten hebben? Ik onderscheid negen manieren van huilen: van pijn en honger tot vermoeidheid en een vieze luier. Dat is ook taal, het uiten van je bedoelingen, nog voor er sprake is van praten.’’ Tot een maand of drie is huilen de enige manier waarop een baby iets kenbaar kan maken. Daarna volgt een overgang naar gebaren en geluiden. ,,Ouders maken bijvoorbeeld een snuifbeweging als ze een bloem zien. Hun baby’s doen dat nabij elk bloemetje dat ze zien.’’

Word niet boos!
Het is belangrijk te beseffen dat een baby veel niet weet. ,,Sommige ouders zijn teleurgesteld als een baby net zo verrast reageert op een lege fles als op een duur cadeau. Hij ziet geen verschil! Wees ook niet boos als de baby een peperdure halsketting sloopt. Probeer dan met woord en gebaar uit te leggen waarom het niet mag.’’

Lees verder "Dit 'zegt' een baby." »

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 08:48 pm | Permalink | Reacties (1)

Dit is de tijd van het jaar waarin de persoonlijke aandacht en de vriendelijke woorden die we tot anderen richten veel belangstelling krijgen. 14 februari is het Valentijnsdag. Op deze dag staat traditiegetrouw de persoonlijke aandacht voor anonieme geliefdes centraal. En als we Valentijnsdag hebben gehad is er al snel weer een volgende dag waarop we op bijzondere wijze kunnen laten blijken dat we gesteld zijn op onze familie, vrienden, collega’s en anderen om ons heen. 1 maart is enkele jaren geleden namelijk uitgeroepen tot de Nationale Complimentendag. Deze dag is bedoeld als legitimering om onze naasten eens bijzonder in het zonnetje te zetten. Op deze dag is het aardig om eens vaker dan gebruikelijk een compliment te geven – ook voor de zaken die vanzelfsprekend zijn. U kunt deze dag ook gebruiken als aanleiding om een groot compliment te geven in een originele vorm.

Lees verder...

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 03:06 pm | Permalink | Reacties (0)

De tijd van de Kerst- en Nieuwjaarswensen is weer aangebroken. De winkels puilen uit van de kaarten met allerlei standaardwensen. Niet iedereen kiest daarvoor. Sommige mensen zijn al midden in de zomer heftig aan het het knippen en plakken om hun intimi rond de Kerst te kunnen verrassen met een originele wens. Maar als u van knippen en plakken houdt is er op internet nog veel meer mogelijk. Wellicht vindt u het bijvoorbeeld aardig om uw relaties eens in een andere taal te benaderen. Op het internet circuleert een lijst met de fonetische vertalingen van de gebruikelijke Kerst- en Nieuwjaarswensen in 333 talen. De oorspronkelijke bron hiervan is inmiddels in de internetmist verdwenen. Naar hartelust knippen en plakken dus... Deze wensenlijst mag natuurlijk ook niet ontbreken op een weblog waar taal centraal staat. Bij deze wens ik u alvast Mele Kalikimaka & Hauoli Makahiki Hou (om maar een voorbeeld te noemen). Kunt u uit de lijst met vele moeilijk uitspreekbare wensen geen wijs en wilt u uw internationale relaties toch op originele wijze alle moois wensen, dan vindt u hier nog een aantal non-verbale kerstuitdrukkingen.

Lees verder "Kerstwens in 333 talen" »

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 12:25 am | Permalink | Reacties (4)

Gisteren kwam Sinterklaas weer in Nederland. Onder zijn mijter heeft hij een talenknobbel. Dat zou je tenminste verwachten vanwege zijn afkomst (Bisschop van Myra - het huidige Turkije), zijn woonplaats (Madrid - Spanje) en zijn jaarlijkse uitje (Nederland). Menig moderne Sinterklaas spreekt ook een mondje Duits, Engels, Frans, maar ook Farsi, Arabisch, Servo-Kroatisch en Russisch. Ook zijn Pieten brabbelen een aardig eindje weg, hoewel traditiegetrouw met een Afrikaans accentje. Maar ook zonder woorden kunnen Sint en Piet zich goed redden. Wil jij weten wat Sint en Piet ons vertellen zonder één woord te spreken?

Lees verder "De taal van Sint en Piet" »

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 01:01 pm | Permalink | Reacties (4)

Zoals ik in mijn vorige log beschreef, laten gevoelens zich niet zo gemakkelijk in woorden uitdrukken. Toch hebben we daar wat op gevonden. Een beeld zegt meer dan 1000 woorden, dus laten we onze intieme gedachten dan maar uitbeelden in plaats van verwoorden. Als we een begrip vervangen door een beeld: een vergelijking, kunnen woorden soms minder pijnlijk zijn. Om deze reden wordt vaak gebruik gemaakt van metaforen om betrekkingsaspecten uit te drukken.

Zo kan een psychiater zijn patiënt beschrijven als een knoestige oude eik die vele winden doorstaan heeft, maar die zijn buigzaamheid heeft verloren in plaats van hem stug en weinig flexibel te noemen. En de verliefde jongen kan zijn diepe gevoelens uiten door haar ogen te vergelijken met de middellandse zee: 'Zo blauw...? ', '…Nee, zo waterig!'.
Metaforen kunnen handig zijn om gevoelens te beschrijven. Metaforen kunnen heel behulpzaam zijn om iets nieuws te beschrijven of om gevoelsmatige aspecten te verduidelijken. Toch is het aan te raden om ze spaarzaam te gebruiken.

Lees verder "Gebruik van beeldspraak en metaforen" »

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 02:10 pm | Permalink | Reacties (0)

Woorden zijn vaak niet toereikend genoeg als het gaat om het overbrengen van gevoelsboodschappen. Een onhandige formulering kan er voor zorgen dat een opmerking over een persoon totaal verkeerd wordt opgevat. Zinnen zoals: 'ik vind het prettig om bij jou te zijn' of 'je bent nogal stug in de omgang' lijken duidelijke taal, maar kunnen behoorlijk in betekenis verschillen, afhankelijk van de relatie die u met de ander heeft, de timing en de manier waarop ze worden uitgesproken.

Lees verder "Spreekt u duidelijke taal als het om gevoelens gaat?" »

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 02:02 pm | Permalink | Reacties (0)

Sommige mensen gebruiken het internet als een veredeld woordenboek. Om uit te vinden wat de juiste spelling van een bepaald woord is, typen zij dit in in een zoekmachine. Als dan het scherm gevuld wordt met vermeldingen waarin dit woord voorkomt, gaan zij er klakkeloos vanuit dat het dan wel goed geschreven moet zijn. Wie dat op deze manier probeert, komt vaak bedrogen uit.

Lees verder "Internetters nemen het niet zo nauw met de spelling" »

Toegevoegd door: Frank van Marwijk at 12:20 pm | Permalink | Reacties (0)